Geçen gün üyelerimizden birisi sorunca farkettim. Forumda bu konuyla ilgili bir döküman eksikliğinin olduğunu. Çeşitli konu altlarında parça parça açıklanmış fakat tek konu altında toplamak ve bilgilendirmek adına ufak bir çalışma yaptım. Umarım yeni dinleyicilere yararı olur ;)
Orginal Mix
İsminden de anlaşılacağı üzere parçanın master'dan çıkmış ilk versiyonudur. "Master" demişken onu da açalım. Parçanın bitmiş ve piyasaya çıkmaya hazır hale gelmiş haline denir. Bunun bir önceki haline "promo" ve ya demo denir. Fakat elektronik müzik camiasında demo sözü pek kullanılmaz bunun yerine promo denir.
Remix
Bir parçanın teması (melodi, sample vs.) aynı kalacak şekilde altyapısının değiştirilme işlemidir. Bir çok versiyonu vardır. Her müzik tarzı olabilir. Bir rock parçasını Club Remix sayesinde elektronik müziğe uyarlayabilirsiniz.
Radio Edit
Bilindiği gibi elektronik müzik parçaları diğer parçalardan oldukça uzundur. 7, 8 hatta 10 dakikalık parçalar vardır. Bu versiyonlarıyla radyolarda çalınması çok mümkün olan bi olay değildir. Ticari açıdan yani :) bu yüzden radio edit versiyonları çıkarılır ve bunlar 3-4 dk ile sınırlanır. Çoğu yerde sadece edit kelimesi yazılarak da kullanılır. Aynı zamanda kliplerde bu versiyonlara çekilir.
Extented Mix
Bire bir karşılığı uzatılmış versiyondur. Peki parçayı neden uzatma gereği duyulur. Dj lerin setlerinde uyumlu halde kullanabilmesi açısından parçaya intro ve outro eklenir. Bu da parçanın süresini uzatır.
Instrumental Mix
Parçanın vocalsiz halde kaydedilmiş versiyonudur. Sadece enstrumanlar kayıtlıdır.
Unplugged Mix
Konserlerde kayıt edilmiş versiyonlara başka bir ifadeyle canlı kayıtlara verilen isimdir.
Vocal Mix
Orjinalinde vocal olmayan parçanın daha sonra vocalle kaydedilmiş haline denir.
Re-Edit
Parçanın yeniden düzenlenmiş haline denir. Diyeceksiniz ki buna remix denmiyor mu zaten. Remixde parçanın altyapısı değişirken re-editte değişmez ufak tefek düzenlemeler yapılır. Re-work ve ya re-make olarak da adlandırıldığı olur. Remix versiyonlarında da bu yazıldığı olur ama artislikten öteye gitmez :)
Dub Mix
Bu versiyonda dance4trance.com da sıklıkla rastladığımız bir versiyondur. Diyelimki elimizde vocalli bir parça var ve bunu dub yapıcaz. burda kullanılan herşey aynı, hatta parçanın orjinal halinden hiç bir farkı yok, yanlız; vocalde sadece nakaratı yada etkili lirik yerlerini kullanmışız. İşte bu versiyona da dub denir. Örneklemek gerekirse Armin'in if you should go parçası. Orjinalinde liriği olan bir parçadır fakat dub versiyonunda o lirikten sadece if you should go kısmı kullanılmıştır.
Mashup
Diğerlerine göre değişik bir versiyondur. İki veya daha çok parçanın çeşitli yerleri alınarak bir araya getirilip yeniden bir parça yaratma işine mashup denir. Neredeyse hepsi bandrol dışıdır. Bu da paylaşımda legallik sağlar :)
Hatta karşıma çıkmış en uzun isimli mashupı da örnek vereyim:)
Marco V vs. Super8 & Tab vs. Marc Marberg with Kyau & Albert vs. Meck feat. Dino vs. Igal Magitman - Possible Wusik Feelings Like Megashira But Unlikely (Lindmik Mashup)
Bootleg
Remix ile arasında yapısal olarak çok bir değişiklik yoktur. Fakat kelime anlamından da çıkarabileceğiniz gibi kaçak kayıtlardır. Bir single yayınlandığında içinde değişik remixler yer alır ama bootlegler yer almaz. Kısacası bootleg bir parçanın yasadışı remixidir. Yasadışı derken abartılmasın, parça sahibinden habersiz ve release olamayacak şekilde yapılan remixe bootleg denir.
Feat.
Featuring'in kısaltılmış halidir ve düet anlamına gelir. Bir parçaya yorumcu vocaliyle katkıda bulunduysa o yorumcunun ismi feat. falanca diye id de yerini alır.
Pres.
Parça idlerinde çoğunlukla rastladığımız bir ibaredir. Present'in kısaltılmış halidir. Kelime anlamı olarak "sunar" anlamına gelir. Örneklemek gerekirse, "John O'Callaghan Pres Mannix - Dream On" burda John O'Callaghan'ın bu parçayı Mannix aliasıyla yayınladığı anlamını çıkarırız. Yani John O'Callaghan, Dream On parçasını Mannix adıyla sunar ;)
Meet
Bu da sıkça rastladığımız bir kelime. Anlamsal olarak zaten buluşma olduğu belli. Bu da genelde 2 dj'in bir araya gelip yaptıkları ortak parçada kullanılır. bunu "&" işaretiyle de belirleriz.
vs. (versus)
Bu id genelde mashuplarda çıkar karşımıza. Örnekleyelim hemen. Dash Berlin vs Perpetuous Dreamer - Till The Sound of Goodbye (Reb Mashup) burada Dash Berlin, Perpetuous Dreamer'e karşı anlamı çıkarılır, anlama takmamak lazım aslında:) Sonuçta iki parça var ve bunlar tek parçada karşılaştırılmışlar ;)
IDlerin dışında çoğu zaman karşılaşacağımız bir kaç terime de burada açıklık getireyim.
Alias
Kelime anlamı olarak kod ad diyebiliriz. Rumuz, lakap vs... Djlerin neden birden fazla aliasları olur ya da neden ihtiyaç duyulur. Mesela mercan dede'nin 9 tane aliası olduğunu biliyormuydunuz. Değişik tarzda bir çalışma yapan dj doğal olarak kitle değişikliğine de sebebiyet verir ve farklı bir isme ihtiyaç duyar. Daha önce verdiğim örnekten gidelim. Diyelimki ben John O'Callaghan hayranıyım (harbi öyleyim :)) Trance türünde parçalar yapan JOC, birden Dream On Diye bir uplifting parçası yapıyor ve herzamanki tarzının dışına çıkıyor. Bu durumda JOC aliasını "Mannix" olarak değiştiriyor.
Release
Masterı bitmiş rafa çıkmış parçaya release parça denir. dance4trance.com da en çok titizlendiğimizi konular arasında yer alır. Release olmuş bir parça artık bandrol almış ve yasadışı paylaşımlarda yaptırım uygulanan bir hale gelmiştir. Paylaşımı yasaktır ve kamuya açık yerlerde kullanmak için telif hakkı ödemek gerekir.
Unrelease
Kabak gibi anlaşılıyorsa da yayınlanmamış parça olduğunu görüyoruz. Bu demek değildir ki sonsuza kadar da yayınlanmıcak. Yayınlanabilir de yayınlanmaz da. Adamın keyfine ya da parasına kalmış:)
Vinyl
Bilindiği gibi plak anlamına gelir. Aynı zamanda release parçalara da vinyl dendiği olur, şaşırmayın yani.
Set
Birden fazla parçanın ardarda mixlenmesiyle oluşturulan potporiye set denir. 10-20-30 hatta daha fazla parça kullanılabilinir.
Yazar: Julio